راههاي پيشگيري از کم شنوايي يا ناشنوايي کودکان
 

شنوايي يکي از حواس برتر انسان است . محروم بودن از حس شنوايي فقط به مفهوم نشنيدن صدا نيست، بلکه ماحصل اين محروميت ، موجب عدم دستيابي به بسياري از تجربيات مفيد و اميد بخش زندگي فردي و اجتماعي مي شود تا جايي که ممکن است فرد را از مسير موفقيت دور نمايد  . توجه به اين مسئله ، که صحبت کردن امري اکتسابي است وانسان از راه شنيدن، زبان محيط اطراف خود رافرا گرفته و سپس قادر به تکلم مي گردد، اهميت ويژه اين حس را نشان مي دهد . لذا بدون شنيدن، گفتار به وجود نخواهد آمد و به همين علت ، کودکان و افراد ناشنوا قادر به تکلم نيستند.اما نکته قابل تأمل اين است که چطور مي توانيم از ايجاد کم شنوايي و به دنبال آن عدم تکلم جلوگيري وپيشگيري کنيم .

"پيشگيري از کم شنوايي"

والدين بايد قبل از بچه دار شدن ، اين مساله را درنظر بگيرند و نسبت به آن اطلاعات و آگاهيهاي لازم را کسب کنند ؛ آنها مي توانند با رعايت موارد زير، احتمال تولد فرزند کم شنوا يا سخت شنوا را کاهش دهند :

1-انجام مشاوره ژنتيکي قبل از ازدواج .

2-انجام آزمايشات خوني و بررسي عامل "RH".

3-مشاوره با پزشک قبل از بارداري در صورت ابتلاء به بيماري مزمن يا خاص .

4-مصرف نکردن دارو ، بدون تجويز پزشک در دوران بارداري .

5-جلوگيري از ضربات فيزيکي و مکانيکي در دوران بارداري.

6-مراقبت جهت پيشگيري از ابتلاء به بيماريهاي مختلف در دوران بارداري .

7-مبادرت به زدن واکسن سرخجه قبل از بارداري و ...

"عوامل احتمال کم شنوايي بعد از تولد"

فاکتورهاي دوران نوزادي ( از تولد تا يک ماهگي ) که خطر ابتلاء

به کم شنوايي را افزايش مي دهند عبارتند از:

1- سابقه خانوادگي درخصوص وجود کم شنوايي مادرزادي حسي يا عصبي.

2- عفونتهاي دوران نوزادي مانند سيفليس و سرخجه.

3- وزن کمتر از 1500 گرم نوزاد هنگام تولد .

4- زردي دوران نوزادي در حدي که منجر به تعويض خون شود.

5- مصرف داروهايي که اثر تخريبي روي شنوايي دارند . مانند آمينو گليکوزيدها

( خبتامايسين، توبرامايسين، کاتامايسين و استرپتومايسين، هنگامي که به صورت دوره اي و طولاني مدت مصرف شود . )

6- مننژيت باکتريايي.

7- وجود نشانه هاي غير طبيعي يا اختلالاتي که با شنوايي مرتبط است .

8- نگهداري نوزاد در بخش مراقبتهاي ويژه نوزادان بيش از 5 روز.

 

فاکتورهاي دوران کودکي ( يک ماهگي تا سه سالگي ) که خطر ابتلاء به کم شنوايي را افزايش مي دهند عبارتند از :

1.نگراني والدين نسبت به تأخير زبان آموزي و تکلم ، با توجه به سن کودک.

2.مننژيت باکتريايي و عفونتهاي مرتبط با کاهش شنوايي .

3.ضربه به سر که با کاهش هوشياري کودک يا شکستگي جمجمه همراه باشد .

4.مصرف داروهايي که اثر تخريبي بر روي شنوايي دارند مانند آمينو گليکوزيدها به مدت طولاني .

5.عفونتهاي مزمن گوش مياني و تجمع مايع در گوش مياني بيش از 3 ماه .

6.اختلالاتي مانند شکاف کام که عملکرد شيپور استاش را مختل مي کند .

7.وجود سابقه کاهش شنوايي دائم يا پيشرونده در فاميل .

8.بيماريهاي دوران کودکي مانند اوريون، مننژيت ، مخملک.

9.آسيب هاي دوران کودکي به ويژه شکسستگي جمجه، برخورد اجسام تيز با سر يا گوش، قرار گرفتن در معرض اصوات بلند و... .

اگر کودک شما داراي يکي از فاکتورهاي فوق باشد ، نسبت به ابتلاء به کم شنوايي در معرض خطر بيشتري قرار دارد شما دراين رابطه بايد با يک متخصص گوش و حلق بيني و يک کارشناس شنوايي شناسي( اديولوژيست) مشورت نماييد و در صورت تشخيص، بايد از کودک شما ارزيابي کامل شنوايي به عمل آيد .

"عوارض ناشي از وجود کم شنوايي دائم"

اگر کودک شما يا هر فرد ديگري مبتلا به کم شنوايي باشد و براي تشخيص ، درمان و توانبخشي آن اقدام نکنيد ، پس از گذشت زمان کمي به عوارض ناشي از کم شنوايي نيز مبتلا مي شود . اين عوارض عبارتند از :

تأخير در رشد طبيعي گفتار و زبان، اختلالات توليدي گفتار ، اختلال در روان بودن گفتار، اختلال در صرف و نحو زبان، اختلال در ارتباط گيري، اختلال عاطفي- رفتاري، اختلال در تفکر، تاخير در رشد اجتماعي- فرهنگي ، اختلال در يادگيري و افت تحصيلي، اختلال خواندن و نوشتن ، اختلال در حافظه شنيداري ، بروز ناتوانيهاي درکي - شنيداري، کاهش ذخيره لغات و ...

"درمان و توانبخشي"
پس از ارزيابي شنوايي ، متخصص شنوايي شناسي ، درباره وضعيت شنوايي کودکتان با شما صحبت خواهد کرد . برخي اختلالات شنوايي ، مانند اوتيت گوش مياني و گوش خارجي به وسيله دارو قابل درمان است ، اما برخي ديگر از اختلالات شنوايي ، مانند کاهش شنوايي حسي - عصبي قابل درمان دارويي نيست و فرد بايد در پروسه توانبخشي قرار گيرد . در تعريف، توانبخشي عبارت است از مجموعه خدمات پزشکي، اجتماعي ، رواني ، حرفه اي و آموزشي که به منظور باز تواني فرد اجرا مي شود تا کارايي فرد به بالاترين حد ممکن برسد و بتواند به طور مستقل در جامعه زندگي کند .

با پيشرفتهاي به عمل آمده در زمينه فن آوري ، در سالهاي اخير، فراهم آوردن اطلاعات گفتاري به وسيله سمعک ، حتي براي کودکاني که مبتلا به شديدترين ميزان نقص شنوايي باشند نيز ممکن گرديده است .

سمعکها مؤثرترين راهکار و بهترين تدبير درماني براي اغلب افراد مبتلا به کم شنوايي مي باشند .

خصوصيات الکترواگوستيکي سمعک ، بايد با خصوصيات باقي مانده شنوايي فرد مبتلا به کم شنوايي ، تطبيق داده شده و سمعک براي گوش آن فرد تنظيم شود . لذا فرد مبتلا به کم شنوايي نمي تواند هر سمعکي را استفاده نمايد ، بلکه براي تجويز و تنظيم سمعک بايد به متخصص اديولوژيست مراجعه کند .

البته بهتر است به خاطر داشته باشيد که هميشه پيشگيري بهتر است از درمان...