جوش غرور جواني يا آكنه
آكنه كه به جوش غرور جواني موسوم است عبارتست از التهاب مزمن غدد چربي كه در پاي موها قرار دارند ( فوليكول پيلو سباسه ). جوش غرور بيشتر در زمان بلوغ بين سنين 14-12 سالگي شروع مي شود و در طول سنين جواني ادامه داشته و ممكن است در بعضي افراد در سنين بالاتر هم ادامه يابد كه به دليل شيوع آن در هنگام بلوغ به آن جوش غرور جواني گفته اند.
آكنه معمولا“ در ناحيه صورت ـ پشت يا سينه شروع مي شود و معمولا“ صورت بيشتر از نواحي ديگر مبتلا مي گردد يا بيمار بخاطر آن به پزشك مراجعه مي كند . زيرا در اين سنين ، جوانان به ويژه به چهره خود اهميت بيشتري مي دهند .
علت بروز جوش غرور جواني به چند عامل وابسته است كه از همه مهم تر تغييرات هورموني در سنين بلوغ مي باشد و به اين علت ضايعات در خانم ها در روزهاي قبل از عادت ماهانه تشديد مي شود .
عامل ديگر سطح چربي پوست است كه تحت تأثير هورمونهاي جنسي افزايش مي يابد. از علل ديگر بعضي عوامل ميكروبي مي باشند كه بطور معمول هم در سطح پوست وجود دارند ولي در بيماران مبتلا به جوش غرور ميزان آن در فوليكول پيلوسباسه زياد مي شود .
عوامل وراثتي هم داراي اهميت است و بدين دليل در بعضي خانواده ها جوش غرور شايع تر است . مصرف موضعي بعضي كرمها و يا بعضي داروهاي خوراكي ممكن است سبب ايجاد جوش در صورت يا بدن گردند و هم چنين در بعضي افرادي كه در مشاغلي كه با چربي سروكار دارند كار مي كنند ، جوش زدن ممكن است بيشتر ديده شود .
جوش غرور جواني معمولا“ به شكل دانه هاي سرسفيد ـ دانه هاي ملتهب و حتي گاهي دانه هاي بظاهر چركي مي باشند و دو اشكال شديد به صورت ضايعات گروهي يا كيسه اي (ندولر يا كيست ) مشاهده مي گردد . شدت ضايعات در هر شكل جوش غرور از ضعيف تا شديد مي تواند تغيير كند .
در يك بيمار مبتلا به آكنه علاوه بر معاينه باليني توسط پزشك متخصص بايد بيمار را از نظر وجود موهاي زائد يا اختلال در عادت ماهانه بررسي نمايد . اين بررسي ها اين امتياز را دارد كه چنانچه اختلالي موجود باشد مي توان در رفع آن كوشيد تا بيماري به شكل شديد يا ناراحت كننده تبديل نشود .
براي درمان جوش غرور جواني علاوه بر بررسي هاي پزشكي و درمان توسط پزشك متخصص توصيه هايي است كه پزشك حتما“ بايد به بيمار توضيح دهد . از همه مهمتر اين است كه براي درمان ضايعات خود بجز دستورات پزشك معالج نبايد به دستوراتي كه توسط اقوام و دوستان و يا كساني كه سررشته پزشكي ندارند توجه نمايد ، چون در بسياري از موارد افراد غير مسئول درمانهايي را توصيه مي كنند كه مشكلات عديده اي به همراه خواهد آورد .
دوم اينكه بيمار از دستكاري ضايعات بايد جدا“ اجتناب كند ، زيرا مثلا“ فشار دادن ضايعات و بقول معروف غلبه فشاري برجوشها سبب جاگذاري ضايعات به صورت گوديهايي نامنظم و گاه تغيير رنگهاي نا مناسب يا كدر ظاهر مي گردد كه بعد از درمان جوش غرور تصحيح اين گوديها خود مستلزم هزينه زياد و مشكلات فراوان خواهد بود .
سوم اينكه بايد به درمان اهميت داد و به اينكه اين ضايعات به هر ترتيب در سنين بالا ممكن است خود به خود خوب شود ، نبايد اكتفا كرد زيرا رها كردن نيز خود سبب تغييرات ناخوش آيندي در پوست مي گردد.
بايد به دستورات پزشك دقيقا“ توجه شود كه اين دستورات معمولا“ شامل نحوه شستشوي پوست و مصرف محلوهاي آنتي بيوتيكي (كه غلظت و نوع آنها بايد توسط پزشك معالج متناسب با پوست و ضايعه بيمار تعيين گردد ) بوده و گاه لازم است از داروهاي موضعي ديگري كه پزشك صلاح مي داند استفاده كرد .
گاه لازم است به همراه درمانهاي موضعي از بعضي آنتي بيوتيكهاي خوراكي مناسب يا داروهاي خوراكي ديگر كه توسط پزشك تجويز مي شود نيز استفاده نمود .
لازم به تذكر است كه ادامه بي رويه نسخه پزشك به طور خودسرانه در بسياري از موارد توسط خود بيمار تكرار مي گردد كه از اين امر جدا“ بايد اجتناب شود ، زيرا نه تنها سبب بهبودي نمي گردد بلكه عوارض بيشتري را به دنبال خواهد داشت .
بيمار مبتلا به جوش غرور گاه به دليل خشكي پوست كه معمولا“ مربوط به كمي رطوبت پوست است مرتبا“ از كرمهاي چرب استفاده مي كند كه اين خود سبب افزايش ضايعات مي گردد و حتما“ كرمهاي لازم را پزشك معالج بايد توصيه نمايد .
درمان جوش غرور گروهي يا كيسه اي ( ندولر و سيستيك ) كه نياز به درمانهاي خاصي دارد بايد الزاما“ توسط متخصص پوست انجام گيرد .
و در انتها بايد گفت كه جوش غرور هم نوعي بيماري محسوب مي گردد و بنابراين به درمان آن بايد اهميت داد چون علاوه بر اينكه خود مشكلاتي براي بيمار از نظر زيبايي دارد ، رها كردن آن زيبايي آينده پوست را هم دستخوش دگرگوني خواهد كرد .
بطور خلاصه هر بيمار چه از نظر شكل و شدت ضايعات و چه از نظر درماني ويژگي خاصي دارد كه با بيمار ديگر ، حتي در يك خانواده ممكن است متفاوت باشد و مهارت پزشك معالج در تعيين اين ويژگي اهميت خاصي دارد كه در نتيجه درمان بيمار را موفقيت آميزتر خواهد كرد .